Yapay Zeka Algoritmaları Hedef Tahtasına mı Koydu?
California federal mahkemesine taşınan bir davada, teknoloji devi Meta'nın iş gücü azaltma süreçlerinde yapay zekayı kullandığı iddia edildi. Yılın başında yaklaşık 8 bin çalışanın görevine son verildiği süreçte, yöneticilerin bireysel değerlendirmeler yerine veri toplama araçlarına dayandığı öne sürülüyor. İddialara göre sistem; fare hareketleri, klavye vuruşları ve genel sistem aktivitelerini takip ederek çalışanlara puanlar verdi.
İzin Kullananlar Mağdur Oldu
Dava dilekçesinde, yasal haklarını kullanarak doğum veya sağlık iznine ayrılan personelin ciddi mağduriyetler yaşadığı vurgulanıyor. Bilgisayar başında aktif olmayan çalışanların, algoritmalar tarafından otomatik olarak düşük performanslı kategorisine alındığı ve bu durumun onları işten çıkarma listelerinin üst sıralarına taşıdığı belirtiliyor. Somut örnekler arasında, doğumuna sadece iki gün kala işten çıkarılan bir bilim insanı ile sakatlık raporu aldığı için puanı düşen bir mühendis yer alıyor. Ayrıca bir yöneticinin, sağlık izninin henüz 16. gününde işine son verildiği kaydedildi.
Hukuki Talepler ve Şirketin Yanıtı
Çalışanların avukatları, vize ve sağlık sigortası gibi hak kayıplarının önlenmesi için sürecin durdurulmasını ve kullanılan yapay zeka araçlarının bağımsız bir kurul tarafından denetlenmesini talep ediyor. Öte yandan Meta, suçlamaları reddederek organizasyonel kararların her zaman insanlar tarafından alındığını savundu.
Olayın arka planında ise Mark Zuckerberg tarafından başlatılan ve çalışan davranışlarını yapay zekaya öğretmeyi amaçlayan izleme programı bulunuyor. Gizlilik ihlali tartışmaları ve çalışanların ortak tepkileri sonucunda söz konusu program haziran ayında askıya alınmıştı.