Hava Gözetlemesinde Yeni Dönem
NATO, savunma kapasitesini artırmak amacıyla uzun yıllardır kullandığı ABD menşeli gözetleme uçaklarını emekli etmeye hazırlanıyor. Ankara'da düzenlenen Savunma Sanayii Forumu'nda yapılan duyuruya göre, ittifakın mevcut Boeing E-3A filosunun yerini İsveçli Saab şirketinin geliştirdiği GlobalEye Havadan Erken İhbar ve Kontrol (AEW&C) sistemi alacak.
İttifakın, Saab ile toplamda 10 adede kadar uçak tedariki için müzakerelere başlaması planlanıyor. Bu karar, daha önce Boeing E-7A modelinin seçildiği ancak ABD'nin bütçe öncelikleri nedeniyle planın iptal olduğu ikinci girişim olarak kaydedildi. Yeni sistemler, Bombardier Global 6500 iş jetleri temel alınarak modifiye edildi.
Teknik Kapasite ve Avantajlar
GlobalEye, modern tehditlere karşı gelişmiş bir durum farkındalığı sağlamayı hedefliyor. Teknik özellikler incelendiğinde, yeni uçakların 550 kilometrenin ötesindeki hedefleri tanımlayabildiği ve 11 saatten fazla havada kalabildiği belirtiliyor. Mevcut Boeing E-3A uçakları ise 400 kilometrelik bir takip menziline ve 10 saatlik uçuş süresine sahip.
Sistem, sadece uçakları değil; gemileri, füzeleri ve düşük irtifalı tehditleri de tespit edebilen aktif ve pasif sensörlerle donatıldı. Bu yetenekler, hava, deniz ve kara operasyonlarının koordinasyonunda kritik rol oynayacak.
Uluslararası Destek ve Takvim
Söz konusu tedarik süreci; Almanya, Kanada, Belçika, Norveç ve Romanya'nın da aralarında bulunduğu 11 NATO üyesi ülkenin desteğini almış durumda. Henüz resmi bir sözleşme imzalanmamış olsa da Saab, NATO Destek ve Tedarik Ajansı ile görüşmelere başlayacak. Şirket yönetimi, anlaşmanın hızlıca tamamlanması durumunda ilk teslimatların 2030 yılında gerçekleştirilebileceğini öngörüyor.
