Dünya genelinde ruh sağlığı sorunları yaşayan bireylerin sayısı endişe verici boyutlara ulaştı. Son otuz yıllık veriler, bu alandaki vakaların neredeyse iki katına çıktığını ve ruhsal bozuklukların sağlıklı yaşam yılı kaybına yol açan temel nedenler arasında beşinci sıraya yükseldiğini gösteriyor. Özellikle majör depresif bozukluk ve anksiyete vakalarındaki artış, küresel bir sağlık krizi olarak değerlendiriliyor.
Yaz Mevsimsel Depresyonu Gerçeği
Genellikle kış aylarıyla özdeşleştirilen Mevsimsel Duygudurum Bozukluğu (SAD), yaz aylarında da ortaya çıkabilen atipik bir form olarak dikkat çekiyor. Kış depresyonu dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 5'ini etkilerken, yaz aylarında görülen tür yüzde 0,57 oranında seyrediyor. Sıcak hava dalgaları ve tropikal gecelerle tetiklenebilen bu durum; uykusuzluk, iştah kaybı, huzursuzluk ve yoğun kaygı gibi belirtilerle kendini gösteriyor.
Uzmanlar, yaz depresyonunun kış depresyonu kadar yıkıcı olabileceği konusunda uyarıyor. Klinik psikolog Adam Borland, bu süreçte bir rutine bağlı kalmanın, aşırı sıcaktan korunmanın ve uyku düzenine öncelik vermenin rahatlatıcı olabileceğini belirtiyor. Ancak semptomların işlevselliği bozduğu ağır vakalarda profesyonel tıbbi destek alınması hayati önem taşıyor.
Küresel Ruh Sağlığı Krizi
The Lancet'te yayımlanan Küresel Hastalık Yükü Çalışması'na göre, 2023 itibarıyla dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 15'i, yani 1,2 milyar insan ruh sağlığı sorunlarıyla mücadele ediyor. Avrupa Bölgesi'nde ise yaklaşık 140 milyon kişi bu durumdan etkileniyor. Dünya Sağlık Örgütü verileri, bölgedeki depresyon hastalarının yalnızca üçte birinin ihtiyaç duyduğu bakıma erişebildiğini ortaya koyuyor.
COVID-19 salgını sonrası gençlerde depresyon ve kaygı oranlarının yüzde 25 civarında arttığı tahmin ediliyor. Özellikle 15-29 yaş grubunda intihar vakalarının bölgedeki başlıca ölüm nedenlerinden biri haline gelmesi, ruh sağlığı hizmetlerine erişimin bir tercih değil, zorunluluk olduğunu kanıtlıyor.
