Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), yayımladığı son raporda küresel petrol talebinin 2026 yılında günlük 1 milyon varil azalacağını duyurdu. Bu gelişme, Covid-19 pandemisinin etkilerinin en yoğun hissedildiği 2020 yılından bu yana görülen ilk yıllık daralma olma özelliğini taşıyor. Ajans, söz konusu düşüşün bölgeler ve ürün bazında oldukça dengesiz bir seyir izlediğine dikkat çekiyor.
Piyasalardaki belirsizlik, Hürmüz Boğazı'ndaki jeopolitik gerilimlerle doğrudan bağlantılı. Bölgedeki çatışmaların küresel ekonomi üzerindeki olumsuz etkileri, petrol arzı ve lojistik süreçlerini ciddi şekilde kısıtlıyor. Haziran ayında Körfez üreticilerinin faaliyetlerini kısmen artırmasıyla küresel üretim günlük 98,8 milyon varile yükselse de, bu rakam savaş öncesi seviyelerin hala 9,4 milyon varil altında kalıyor.
Ateşkesin sona ermesi piyasaları sarstı
IEA'nın projeksiyonları, ateşkesin korunması ve Hürmüz Boğazı'nın güvenli geçişlere açılması varsayımına dayanıyordu. Ancak bölgede yaşanan son gelişmeler bu beklentileri zayıflattı. İran güçlerinin ticari gemilere yönelik saldırıları ve ardından ABD'nin gerçekleştirdiği misilleme operasyonları, ateşkesin bozulmasına yol açtı. ABD Başkanı Donald Trump'ın ateşkesin bittiğini ilan etmesiyle birlikte, bölgedeki enerji sevkiyatı yeniden büyük bir risk altına girdi.
Denizcilik verileri, Hürmüz Boğazı'ndan geçen tanker trafiğinin günlük 33 seviyesinden 13'e kadar gerilediğini gösteriyor. Brent petrol fiyatları 76 dolar civarında seyrederken, piyasalar çatışmaların arz üzerindeki baskısını yakından takip ediyor. Ajans, savaş öncesi beklentilerin altında kalan talebin ve üretimdeki aksamaların, ülkelerin rezervlerini yeniden oluşturma çabalarını zorlaştırabileceğini belirtiyor. Önümüzdeki dönemde piyasanın fazlaya geçip geçmeyeceği, bölgedeki güvenlik ortamının nasıl şekilleneceğine bağlı olacak.
