İstanbul'da olası bir Marmara depremi riski sürerken, kentsel dönüşüm çalışmaları kritik bir aşamada bulunuyor. İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) tarafından yürütülen hızlı tarama testleri, kentteki yapı stokunun durumunu gözler önüne serdi. Bugüne kadar 170 bin başvuru alan belediye ekipleri, 40 bin binada detaylı inceleme gerçekleştirdi. Yapılan teknik analizler sonucunda, 1999 yılı öncesinde inşa edilmiş 18 bin 800 binanın yüksek veya çok yüksek risk grubunda olduğu tespit edildi.
Risk dört ilçede yoğunlaşıyor
İBB Deprem Risk Yönetimi Başkanı Murat Yün, kentte acil müdahale gerektiren ve kendiliğinden yıkılma riski taşıyan bin 238 bina bulunduğunu açıkladı. Yapılan taramalar neticesinde, riskli yapıların özellikle Avcılar, Zeytinburnu, Bağcılar ve Bahçelievler ilçelerinde yoğunlaştığı belirlendi. Şu ana kadar yaklaşık 3 bin bina için resmi işlemler başlatılarak tahliye süreçlerine geçildi.
Başvurularda büyük düşüş
Uzmanlar, deprem gerçeğinin zamanla unutulmasının kentsel dönüşüm taleplerini olumsuz etkilediğine dikkat çekiyor. 2023 yılındaki Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından günlük binlerce başvuru alan İBB'nin, güncel verilerine göre aylık başvuru sayısı 500-600 bandına kadar geriledi. Şubat 2023'te bir günde 122 bin başvuruya ulaşan sistem, şu an çok daha düşük bir ilgiyle karşı karşıya.
Tarama süreci nasıl işliyor?
Hızlı tarama testlerinde binaların beton kalitesi, demir yapısı ve mimari projeye uygunluğu inceleniyor. Özel yazılımlar kullanılarak binanın deprem güvenlik oranı hesaplanıyor. Yüksek riskli olduğu tespit edilen yapılar için vatandaşlara bilgilendirme yapılarak kentsel dönüşüm süreci teşvik ediliyor. Bakırköy gibi ilçelerde yaşayan vatandaşlar da binalarındaki çatlaklar gibi yapısal bozulmaları fark ederek kendi inisiyatifleriyle dönüşüm sürecine dahil olmaya çalışıyor.