Doktorlar İçin Emekli Aylığına Ek Ödeme Uygulaması ve Sorunları
Doktorların kamudan özel sektöre geçişini engellemek amacıyla 2019 yılında hayata geçirilen "ilave ödeme" uygulaması, bazı hekimler için beklenmedik sorunlara yol açtı. 5434 Sayılı Emekli Sandığı Kanunu'na eklenen maddeyle, uzman hekimlere ve uzman olmayan hekimlere emekli aylıklarına ek olarak belirli tutarlar ödenmesi sağlandı. Bu düzenlemeyle, 2026 yılı itibarıyla uzman hekimlerin emekli aylıklarına aylık 40.963 TL, uzman olmayan hekimlere ise 31.510 TL ekleniyor. Bu ek ödemelerle birlikte, 25 yıl hizmeti bulunan uzman bir hekimin emekli aylığı 90.824 TL'ye ulaşırken, uzman olmayan bir hekimin emekli aylığı 80.772 TL'ye çıkabiliyor.
Makam Tazminatı Engeli
Ancak, bu ek ödemelerden yararlanabilmek için "makam tazminatı" almamış olmak gerekiyor. Doçent, profesör veya belediye başkanlığı gibi görevlerde bulunan hekimler, makam tazminatı aldıkları gerekçesiyle bu ek ödemelerden mahrum kalıyor. Örneğin, tıp kökenli bir doçent, 15.755 TL'lik makam ve temsil tazminatı aldığı için 40.963 TL'lik ek ödemeden yararlanamıyor. Bu durum, 25 yıl hizmetle emekli olan bir tıp doçentinin emekli aylığının 68.739 TL'de kalmasına neden oluyor. Bu rakam, kendi yetiştirdiği uzman bir hekimin emekli aylığından 22.085 TL, uzman olmayan bir hekimden ise 12.033 TL daha az.
Akademisyenler ve Siyasi Görevliler Mağdur
Benzer bir durum, hizmet süresi az olan profesörler için de geçerli. Birinci derecede hizmet süresi 3 yıldan az olan profesörler, makam ve temsil tazminatları dahil toplam 79.847 TL emekli aylığı alırken, yetiştirdikleri öğrencilerden daha düşük maaş almak zorunda kalıyorlar. Hizmet süresi 4 yıldan fazla olan tıp kökenli profesörler ise 93.721 TL'ye varan emekli aylıklarıyla öğrencileriyle başa baş bir duruma gelebiliyor.
Seçimle belediye başkanlığı yapmış hekimler de makam ve görev tazminatları nedeniyle ek ödemelerden faydalanamıyor. Örneğin, ilçe belediye başkanlığı yapmış bir uzman hekim, 18.906 TL makam ve görev tazminatı aldığı için 40.963 TL'lik ek ödemeden mahrum kalarak aylık 22.057 TL kayıp yaşıyor.
Özel Sektör ve Kamudaki Farklılıklar
Öte yandan, özel hastanelerde çalışan veya kendi muayenehanesini açan doktorların emekli aylıkları, kamuda kalan meslektaşlarının yaklaşık üçte biri seviyesinde kalıyor. Bu durum, yıllarca kamuda çalıştıktan sonra özel sektöre geçen doktorlar arasında büyük bir mağduriyet yaratıyor. Bu mağduriyetin giderilmesi için, makam tazminatı alan görevlerde bulunanlar için tercih hakkı tanınması ve yüksek olan ödemenin seçilebilmesi öneriliyor. Ayrıca, kamuda çalıştıkları süreyle orantılı olarak ek ödeme yapılması da gündeme getiriliyor.