ABD Başkanı Donald Trump'ın, İran'ın orta kesimlerinde yer alan Kazma Dağı'ndaki yeraltı tesisine yönelik olası bir saldırı tehdidinde bulunması, Washington ve Tahran arasındaki diplomatik gerilimi yeniden zirveye taşıdı. Trump, 21 Temmuz'da yaptığı açıklamada, söz konusu bölgeye yönelik bir saldırının çok muhtemel olduğunu ifade etti.
Stratejik ve Derin Bir Tesis
Kuh-e Kolang Gaz La olarak da bilinen Kazma Dağı, Natanz Nükleer Tesisi'nin oldukça yakınında konumlanıyor. Bilim ve Uluslararası Güvenlik Enstitüsü (ISIS) tarafından paylaşılan verilere göre, tesis dağın en az 100 metre altında yer alıyor. 2020 yılında inşasına başlanan bu yapı, uydu görüntülerine göre tünel kompleksleri ve güçlendirilmiş beton girişlerle korunuyor. Uzmanlar, tesisin derinliği ve tahkimat yapısı nedeniyle, geleneksel sığınak delici mühimmatların etkili olmasının zor olabileceğini değerlendiriyor.
İran'dan Sert Yanıt
Trump'ın açıklamalarına İran Devrim Muhafızları Ordusu Hatemul Enbiya Karargahı'ndan yanıt gecikmedi. Yapılan açıklamada, nükleer tesislere yönelik herhangi bir saldırının savaşın genişlemesi olarak kabul edileceği ve ABD ile müttefiklerinin tüm varlıklarının hedef haline geleceği vurgulandı. Tahran yönetimi, Kazma Dağı'nda nükleer silah faaliyetleri yürütüldüğü iddialarını ise kesin bir dille reddederek, nükleer programlarının tamamen barışçıl enerji ihtiyaçlarına yönelik olduğunu savunuyor.
İstihbarat Raporları ve Uranyum Stokları
İsrail istihbarat kaynakları, İran'ın Haziran 2025'teki çatışmaların ardından zenginleştirilmiş uranyum stoklarının bir bölümünü ve gelişmiş santrifüjlerini bu tesise taşıdığına inanıyor. ABD ve İsrail'in temel hedefinin, İran'ın yaklaşık 454 kilograma ulaştığı belirtilen yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokunu kontrol altına almak olduğu ifade ediliyor. Uzmanlar, tesisin havalandırma ve enerji sistemlerinin potansiyel zayıflıklar oluşturabileceğini belirtse de, yeraltı yapısının hava saldırılarına karşı ciddi bir direnç gösterdiği konusunda hemfikir.