Dijital dönüþümün hýzý medya sektöründe yeni bir kýrýlma noktasýný iþaret ederken, Aslan Deðirmenci'nin kitabý bu dönüþümün hem teknolojik hem de sosyolojik sonuçlarýný kapsamlý biçimde ele alýyor. Kitap; medyanýn tarihi ile birlikte internet teknolojilerinin geliþimi ve günümüz yapay zekâ etkisini ele alýyor. Çalýþma, internet TV'nin klasik yayýncýlýk üzerindeki etkilerini somut verilerle ortaya koyuyor. 2020'lerden itibaren hýzlanan platformlaþma sürecinin, bireysel yayýncýlýk, influencer ekonomisi ve yapay zekâ tabanlý içerik üretimiyle birleþerek "yeni medya sýnýfý" oluþturduðu belirtiliyor.
Deðirmenci; artýrýlmýþ gerçekliðin haber, belgesel ve spor yayýncýlýðýnda veri katmanlarýný görünür kýldýðýný, sanal gerçekliðin ise içerik üretiminde yeni bir "mekânsýz stüdyo" anlayýþý ortaya çýkardýðýný vurguluyor. Kullanýcý artýk "uzaktan izleyen" deðil; içeriðin içine giren, etkileþim kuran ve kendi akýþýný belirleyen bir katýlýmcýya dönüþüyor.
Kitabýn dikkat çeken bölümlerinden biri ise Ýçerik Güvenliði – Deepfake – Sentetik Medya üçgeni. Deðirmenci, Çin baþta olmak üzere bazý ülkelerde yapay spiker ve otomatik haber merkezlerinin rutinleþtiðine dikkat çekiyor. Bu durumun hem fýrsat hem de manipülasyon riski taþýdýðý belirtiliyor. Çok uluslu ve uluslararasý þirketlerin, manüplasyon ve içeriklerin sunumundan çok gerçekliðine iliþkin bu alana yoðunlaþmalarý da kitapta yer alýyor.
Kitap da ayrýca yapay zekâ ve sentetik medyanýn terör örgütleri tarafýndan kullanýmýna özel bir parantez açýlýyor. Deðirmenci, örgütlerin propaganda, psikolojik harp ve algý yönetimi amacýyla deepfake videolar, yapay zekâ destekli sahte konuþmalarý ve otomatik içerik üretim aðlarýný kullanýldýðýna iliþkin uyarýlarda bulunuyor. Bu noktada "sentetik içerik" ile "gerçek bilgi" arasýndaki ayrýmýn yalnýzca teknolojik deðil, etik, hukuki ve güvenlik temelli bir mesele hâline geldiði vurgulanýyor. Yazar, devletler, medya kuruluþlarý ve küresel teknoloji þirketleri arasýnda geliþtirilecek ortak doðrulama mekanizmalarýnýn, yeni medya çaðýnda hem toplumsal güvenin korunmasý hem de dijital terörle mücadele açýsýndan kritik öneme sahip olduðunun altýný çiziyor.
* Medyanýn tarihsel yolculuðu ve teknolojinin kýrýlma anlarý
* BERT, T5, GPT ve DALL-E gibi ileri yapay zekâ modellerinin medya sektörünü nasýl dönüþtürdüðü