ABD ve İran arasında yaşanan iki ayrı olayla askeri gerilim zirveye çıktı. İran hücum botları, ABD’ye ait bir petrol tankerine el koymaya çalışırken, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Umman Denizi’nde bulunan USS Abraham Lincoln uçak gemisine yaklaştığını belirttiği İran’a ait bir insansız hava aracının (İHA) düşürüldüğünü duyurdu. CENTCOM, İran’ı askeri gerilimi tırmandıracak hamlelerden kaçınması konusunda uyardı. Öte yandan, İran’ın ABD ile görüşmeye ilişkin yeni şartlar öne sürdüğü de kaydedildi.ABD savunma yetkilileri, uydu görüntüleri ve mevcut takip verilerine göre ABD ordusunun son bir ay içinde İran’a yakın üs ve bölgelere kapsamlı bir askerî yığınak gerçekleştirdiğini de ortaya koydu. Bu kapsamda onlarca savaş uçağı ile Orta Doğu’da veya çevresinde yaklaşık 12 savaş gemisi konuşlandırıldı.

SICAK GELİŞME TÜM DENGELERİ DEĞİŞTİREBİLİRWashington Post’ta yer alan habere göre, konuya ilişkin bilgi veren ve hassasiyet nedeniyle isimlerinin açıklanmasını istemeyen ABD’li yetkililer, mevcut konuşlandırmanın Pentagon’un geçen yıl İran’ın nükleer programına yönelik saldırılar öncesinde bölgede oluşturduğu askerî yığınaktan daha sınırlı olduğunu belirtti.Buna rağmen bu güç birikiminin, Başkan Donald Trump’ın İranlı yetkililerle yürüttüğü barış anlaşması müzakereleri sürecinde Washington’a inandırıcı bir askerî baskı unsuru sunduğu ifade ediliyor. Ancak yaşanan sıcak gelişme dengeleri değiştirebilir. Peki ABD, İran çevresinde nasıl bir askeri yığınak bulundurmuş durumda…

CENTCOM tarafından yapılan açıklamada, İran'a gerilimi tırmandırmama çağrısı yapılarak, şu ifadelere yer verildi:

"İran'ın uluslararası sularda ve hava sahasında devam eden taciz ve tehditlerine müsamaha gösterilmeyecektir. İran'ın ABD güçlerine, bölgesel ortaklara ve ticari gemilere yakın bölgelerde sergilediği gereksiz saldırganlık; çarpışma, yanlış hesaplama ve bölgesel istikrarsızlık risklerini artırmaktadır."

Öte yandan ABD'li bir yetkili, geçtiğimiz gece yaşanan olayları "çok agresif" diye niteledi ve bu eylemler arasında yalnızca 6 saatlik bir zaman farkı bulunduğuna dikkat çekti.

USS ABRAHAM LİNCOLN GÖREV BÖLGESİNDEABD Savunma Bakanlığı yetkililerine göre USS Abraham Lincoln (CVN-72) uçak gemisi, üç güdümlü füze destroyeri eşliğinde 26 Ocak’ta ABD Merkez Komutanlığı’nın sorumluluk alanına girdi ve şu anda Kuzey Arap Denizi’nde görev yapıyor. Destroyerlerin her biri hava savunma sistemleriyle donatılırken, Tomahawk seyir füzeleri dahil olmak üzere çok sayıda füze taşıyor.ABD, tarihsel olarak Orta Doğu’da en az bir uçak gemisi bulundururken, ekim ayından bu yana bölgede uçak gemisi bulunmuyordu. Trump yönetimi geçen ay Lincoln’ü Güney Çin Denizi’nden Orta Doğu’ya yönlendirdi.Uydu görüntüleri: Planet LabsHürmüz Boğazı’NDA KARŞILIKLI ASKERÎ HAREKETLİLİKYine Washington Post’ta yer alan haberde, uydu görüntüleri ve savunma yetkililerine göre bölgede en az sekiz ek savaş gemisi bulunuyor. Bunlar arasında Hürmüz Boğazı yakınlarında görev yapan USS McFaul ve USS Mitscher adlı iki güdümlü füze destroyeri de yer alıyor. Uçuş takip verileri, İran’ın da aynı bölgeye insansız hava araçları konuşlandırdığını gösteriyor ki son olayda bunu görmüş olduk. Son uydu görüntülerinde İran’a ait insansız hava aracı taşıyıcısı olduğu belirtilen Shahid Bagheri adlı gemi tespit edildi.GÜVENSİZ DAVRANIŞ UYARISIABD Merkez Komutanlığı, İran’ın uluslararası hava sahası ve sularda hareket etme hakkına sahip olduğunu kabul etmekle birlikte, ABD kuvvetleri, bölgesel ortaklar veya ticari gemiler yakınında sergilenecek güvensiz ve profesyonel olmayan davranışların çarpışma ve tırmanma riskini artıracağı uyarısında bulunmuştu.Washington Post’un incelediği uçuş ve uydu verilerine göre, Trump’ın 13 Ocak’taki açıklamalarından bu yana savaş uçakları, insansız hava araçları ile yakıt ikmali, keşif ve nakliye uçakları dahil olmak üzere pek çok ABD uçağı bölgeye intikal etti. Uçakların büyük bölümü Katar’daki El-Udeid Hava Üssü’ne konuşlandırıldı.