Türkiye ekonomisi, fon piyasasında yaşanan manipülasyon dalgasının etkilerini gidermek için düzenleyici kurumların yoğun çabalarına sahne oluyor. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), tasfiye sürecine giren fonlardaki yatırımcıların mağduriyetini en aza indirmek amacıyla kritik bir adım atarak ara ödeme sürecini başlattı. Bu düzenlemeye göre, yatırım hesabındaki net tutarı 1 milyon TL'nin altında olan yatırımcıların, 1 milyon TL ve üzerinde olanların ise en fazla 1 milyon TL'si ivedilikle ödenecek. Söz konusu mekanizmanın, tasfiye sürecinden etkilenen yaklaşık 456 bin yatırımcıyı kapsaması bekleniyor.
Küresel piyasalarda tahvil faizleri yükselişte
Yerel piyasalardaki bu gelişmelerin yanı sıra küresel finans sisteminde de ciddi bir huzursuzluk gözlemleniyor. Gelişmiş ülkelerin tahvil piyasalarında faiz oranları, uzun yılların zirvesine tırmanmış durumda. ABD 10 yıllık Hazine tahvili faizleri yüzde 5.34 ile 2002 yılından bu yana en yüksek seviyesini görürken, İngiltere'de 30 yıllık tahvil faizleri son 38 yılın en yüksek noktasına ulaştı. Küresel borç stokunun 365 trilyon dolara ulaştığı bu ortamda, kamu harcamalarındaki artış ve vergi sistemlerindeki adaletsizlikler borç yükünü daha da ağırlaştırıyor.
Uzmanlar, koronavirüs salgını sonrası artan kamu borçları, jeopolitik riskler ve savunma harcamalarındaki yükselişin hazineler üzerindeki baskıyı artırdığına dikkat çekiyor. Ayrıca, yapay zekâ şirketlerinin yatırım ihtiyaçları için tahvil piyasasına yönelmesi, geleneksel devlet tahvillerine olan talebi azaltarak faizlerin yükselmesine neden oluyor. Sadece bu yıl yapay zekâ şirketlerinin 400 milyar dolarlık tahvil satışı gerçekleştirdiği belirtiliyor.
Küresel ekonominin sürdürülebilirliği için borç stokundan daha hızlı bir büyüme oranına ihtiyaç duyulurken, yapay zekâ odaklı büyümenin gelir dağılımındaki eşitsizliği derinleştirme riski taşıdığı vurgulanıyor. Devletlerin küresel sorunlara karşı daha etkin ve adil vergi sistemleri ile çözüm üretmesi gerektiği, aksi takdirde uzun vadede kemer sıkma politikalarının toplumsal refahı olumsuz etkileyeceği ifade ediliyor.
