Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un, Rusya ile olası bir savaşı gerekçe göstererek 2027 cumhurbaşkanlığı seçimlerini erteleyeceği ve iktidarda kalmaya çalışacağı yönündeki iddialar, sosyal medyada geniş yankı buldu. Ancak anayasa hukuku uzmanları, bu senaryonun hukuki açıdan mümkün olmadığını belirtiyor.
Fransa Anayasası, cumhurbaşkanının tek başına savaş ilan etmesine izin vermiyor. Sciences Po Hukuk Fakültesi'nden Profesör Guillaume Tusseau, cumhurbaşkanının silahlı kuvvetlerin başı olmasına rağmen, askeri müdahale kararlarının hükümet ve parlamento onayıyla alınması gerektiğini hatırlatıyor. Anayasanın 35. maddesi, askeri müdahaleler için parlamentonun iznini şart koşuyor.
Seçim takvimi konusunda da anayasa oldukça katı kurallar içeriyor. Anayasanın 7. maddesi, seçimlerin görev süresi bitmeden belirli bir zaman aralığında yapılmasını zorunlu kılıyor. Uzmanlar, savaş durumunun dahi seçim takvimini otomatik olarak değiştirmediğini, seçimlerin ertelenmesinin yalnızca adayların hayatını kaybetmesi gibi çok sınırlı ve istisnai durumlarda mümkün olabileceğini ifade ediyor.
Sosyal medyadaki iddiaların bir diğer dayanağı olan anayasanın 16. maddesi ise, ülkenin toprak bütünlüğü veya kurumları ciddi tehdit altındayken cumhurbaşkanına olağanüstü yetkiler tanıyor. Ancak hukukçular, bu maddenin cumhurbaşkanına anayasayı değiştirme veya seçimleri keyfi olarak erteleme yetkisi vermediğinin altını çiziyor. Baptiste Charvin, 16. maddenin devreye girmesi için çok yüksek bir kamu felaketi eşiğinin aşılması gerektiğini ve bu maddenin geçmişte de yanlış anlaşılmalarla gündeme geldiğini belirtiyor.
Sonuç olarak, Macron'un savaş çıkararak seçimleri erteleyeceği yönündeki iddialar, Fransız anayasal düzeniyle bağdaşmıyor. Uzmanlar, bu tür teorilerin kurumsal işleyişin yanlış anlaşılmasından kaynaklandığını ve herhangi bir ampirik kanıta dayanmadığını vurguluyor.
