Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Avrupa'nın değişen güvenlik ortamına uyum sağlamak amacıyla kapsamlı bir reform paketi sundu. 'Birliğin Durumu' konuşmasında öne çıkan en önemli başlık, güvenlik konularına odaklanacak yeni bir siyasi yapı olan Avrupa Güvenlik Konseyi oldu. Bu yapının, AB Liderler Zirvesi'nin özel bir formatı olarak kurgulanması ve Ukrayna, Birleşik Krallık, Norveç ve Kanada gibi stratejik ortakları da bünyesine katması hedefleniyor.
Hibrit tehditlere karşı yeni protokol
Von der Leyen, özellikle son dönemde artan sabotaj eylemleri ve insansız hava aracı ihlalleri gibi hibrit savaş yöntemlerine karşı AB'nin kendi eylem planına sahip olması gerektiğini vurguladı. NATO'nun 4. maddesine benzer bir işlev görmesi beklenen Acil Güvenlik Protokolü, üye ülkelerin silahlı saldırı düzeyine ulaşmayan ancak ulusal güvenliği tehdit eden durumlarda ortak hareket etmesini amaçlıyor. Bu mekanizmanın, AB Antlaşması'ndaki karşılıklı savunma hükmünü daha işlevsel hale getirmesi planlanıyor.
Stratejik kabiliyetlere yatırım
Avrupa'nın savunma kapasitesini güçlendirmek için lojistik ve istihbarat gibi alanlarda da adımlar atılıyor. Modern savaşın temelini oluşturan uydu sistemleri, hava taşımacılığı ve yakıt ikmali gibi 'stratejik destek kabiliyetleri' için yeni bir Avrupa aracı kurulacağı duyuruldu. Bu girişimin, ABD'nin bölgedeki askeri varlığını azaltma eğilimi karşısında Avrupa'nın kendi savunma açıklarını kapatması hedefleniyor.
Ancak uzmanlar ve yetkililer, önerilerin hayata geçirilmesi konusunda temkinli. Özellikle yeni konseyin nasıl işleyeceği, NATO ile nasıl bir uyum içinde çalışacağı ve savunma yatırımlarının finansmanının nasıl sağlanacağı gibi sorular henüz yanıt bekliyor. AB'nin mevcut doktrinlerinin yeni gerçekliklere ayak uydurmakta zorlandığını belirten von der Leyen, bu adımların kıtanın gelecekteki tehditlere karşı daha dirençli olmasını sağlayacağını savunuyor.
