NATO müttefiklerinden oluşan dokuz ülke, Batı'nın askeri kapasitesini artırmak ve savunma sanayii projelerini finanse etmek amacıyla Savunma, Güvenlik ve Dayanıklılık Bankası (DSRB) projesine destek verdi. Ankara'daki NATO zirvesinde duyurulan girişimin, 2027 yılında faaliyete geçmesi planlanıyor.
Finansman ihtiyacı ve stratejik hedefler
Haziran 2025'te alınan kararla savunma harcamalarını 2035 yılına kadar GSYH'nin yüzde 5'i seviyesine çıkarma hedefi, ülkeleri devasa bir sermaye arayışına itti. Özellikle küçük ölçekli savunma tedarikçilerinin uygun maliyetli krediye erişiminde yaşadığı zorluklar, DSRB fikrinin temelini oluşturdu. Kalkınma bankası modelini benimseyen kurum, üye ülkelerin sermayesini birleştirerek uluslararası piyasalardan düşük maliyetli borçlanma sağlamayı ve bu avantajı savunma projelerine yansıtmayı amaçlıyor.
Banka, başarılı olması durumunda 100 milyar sterline kadar kaynak oluşturmayı hedefliyor. Projeye JPMorgan, Deutsche Bank ve ING gibi büyük finans kuruluşlarının destek verdiği belirtiliyor.
Avrupa'nın büyük ekonomileri beklemede
Projenin iddialı hedeflerine rağmen, G7 ülkelerinden sadece Kanada'nın kurucular arasında yer alması dikkat çekiyor. Britanya, Almanya ve Fransa gibi Avrupa'nın savunma harcamalarında öne çıkan ülkeleri henüz tam üyelik konusunda adım atmadı. Analistler, bu durumun bankanın finansal etki alanını kısıtlayabileceğini belirtiyor.
Britanya'nın, Hollanda, Finlandiya ve Polonya ile birlikte Çok Taraflı Savunma Mekanizması (MDM) adlı farklı bir girişime öncülük etmesi, Avrupa'daki savunma finansmanı stratejilerinin çeşitlendiğini gösteriyor. Londra yönetimi, MDM'nin bir bankadan ziyade ortak tedarik ve stoklama mekanizması olduğunu vurgulayarak, bu yapının DSRB ile rakip değil tamamlayıcı olduğunu savunuyor.
Kanada ise yeni katılımlara kapının açık olduğunu belirterek, Güney Kore ile müzakerelerin sürdüğünü ifade ediyor. Avrupa'nın büyük ekonomilerinin nihai kararı, DSRB'nin küresel savunma finansmanında merkezi bir sütun mu yoksa daha sınırlı bir kurum mu olacağını belirleyecek.
