Rusya ile Ukrayna arasında devam eden çatışmalar, Karadeniz'deki deniz ticaretini ciddi bir darboğaza soktu. Güvenlik endişeleri nedeniyle rotalarını değiştiremeyen veya Karadeniz'e giriş yapamayan çok sayıda ticaret gemisi, Marmara Denizi'nde bekleyişe geçti. Demir sahalarının tamamen dolmasıyla birlikte gemiler, açık denizde 'drift' yaparak beklemek zorunda kalıyor.
Sektörde büyük kayıp endişesi
Transbosphor Denizcilik Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Can, bölgedeki saldırıların Türk denizcilik sektörünü derinden etkilediğini belirtti. Can, son dört ay içerisinde bölgede 206 geminin saldırıya uğradığını, bu gemilerin önemli bir kısmının Türk sahipli veya Türk bayraklı olduğunu ifade etti. Özellikle nehir-deniz tipi gemilerin başka rotalara yönlendirilememesi, seferlerin tamamen durmasına neden oluyor.
Krizin ekonomik boyutuna dikkat çeken Can, Boğazlardan geçen günlük gemi trafiğinin 200 seviyelerinden 30-40 bandına kadar gerilediğini vurguladı. Türkiye'nin yıllık Boğaz geçiş gelirlerinin 1 milyar dolar seviyesinden 200 milyon dolar civarına düşebileceği öngörülüyor. Ayrıca, ham petrol taşıyan tankerlerin hedef alınmasının ciddi bir çevresel felaket riski oluşturduğu da belirtiliyor.
Yeni koridor çağrısı
Lojistik rotalarındaki aksamaların navlun fiyatlarını artırarak enflasyon üzerinde baskı oluşturabileceği ifade ediliyor. Sektör temsilcileri, mevcut krizin aşılması için Türkiye'nin öncülüğünde yeni bir "Ticaret Koridoru" oluşturulması gerektiğini savunuyor. Dışişleri Bakanlığı ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı nezdinde yürütülen çalışmaların yanı sıra, sektörün İstanbul Ticaret Odası'ndan da destek beklediği kaydedildi. Uzmanlar, krizin birkaç ay daha sürmesi halinde Türk denizcilik filosunun telafisi güç zararlar görebileceği konusunda uyarıyor.