Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) bünyesindeki araştırmacılar tarafından hazırlanan kapsamlı bir analiz, 6 Şubat 2023 depremlerinin konut piyasası ve kira enflasyonu üzerindeki etkilerini mercek altına aldı. Merkezin Güncesi adlı blog sayfasında yayımlanan çalışmada, deprem sonrası konut stokundaki ciddi kayıpların bölgedeki kiraları hızla yükselttiği, ancak kamu öncülüğündeki yeniden imar faaliyetlerinin bu durumu tersine çevirdiği belirtildi.
Konut Arzında Büyük Artış
Analize göre, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) tarafından yürütülen projelerle deprem bölgesindeki konut arzı hızla toparlandı. 2025 yılı başında 201 bin seviyesinde olan teslim edilen konut sayısı, yıl sonunda yaklaşık 434 bine ulaştı. Bu rakam, deprem öncesindeki üç yıllık üretim ortalamasının oldukça üzerinde bir performansa işaret ediyor. Yapı kullanım izinlerinde de benzer bir artış gözlemlenirken, bölgenin Türkiye genelindeki payı yüzde 12'den yüzde 20'nin üzerine çıktı.
Kira Dinamiklerinde Değişim
Çalışma, konut arzındaki bu artışın kira enflasyonu üzerindeki yansımalarını üç farklı il grubu üzerinden değerlendirdi. Deprem illerinde 2023 ve 2024 yıllarında yüksek seyreden kira enflasyonu, konut teslimlerinin hız kazandığı 2025 yılında belirgin bir ivme kaybı yaşadı. Araştırmacılar, bu durumun arzın yeniden güçlenmesiyle doğrudan ilişkili olduğunu vurguladı.
Geri Göç ve Bölgesel Etkiler
Depremin kira piyasasındaki etkisinin sadece bölgeyle sınırlı kalmadığına dikkat çekilen analizde, geri göç hareketlerinin önemine değinildi. Deprem bölgesindeki konut arzının toparlanmasıyla birlikte, daha önce göç alan illerdeki kiralık konut talebinin azaldığı ve bu durumun 2026 yılı itibarıyla kira enflasyonunu olumlu yönde etkilediği ifade edildi. İnşaat sektörü kapasitesinin bölge dışına yönelmesiyle, konut arzındaki iyileşmenin önümüzdeki dönemde daha geniş bir coğrafyaya yayılarak kira artışlarını baskılamaya devam etmesi bekleniyor.
