Kutup Bölgesinde Sıra Dışı Keşif
Antarktika'nın dondurucu soğukları arasında, Ross Denizi'ndeki Ross Adası üzerinde yükselen Erebus Yanardağı, alışılmış volkanik faaliyetlerin ötesinde bir doğa olayı sergiliyor. Güney Kutbu'na yaklaşık 1350 kilometre mesafede bulunan ve dünyanın en güneyindeki aktif yanardağ olma özelliğini taşıyan Erebus, bünyesindeki sürekli kaynayan lav gölüyle dikkat çekiyor. Bilim insanları, bu devasa yapıdan yükselen gazların içerisinde mikroskobik boyutlarda elementel altın kristalleri olduğunu saptadı.
Altın Tozlarının Yolculuğu
Yapılan araştırmalar, yanardağın her gün ortalama 80 gram ağırlığında altın tozu püskürttüğünü ortaya koydu. Bu parçacıklar, rüzgarlar aracılığıyla 1000 kilometre ve daha uzak mesafelere kadar taşınabiliyor. Volkanik emisyonlarda altın izlerine rastlanması, Hawaii'deki Kīlauea ve İtalya'daki Etna gibi yanardağlarda da görülmüş olsa da, Erebus'u farklı kılan nokta altının formu. Diğer volkanlarda altın düzensiz lekeler halindeyken, Erebus'ta yaklaşık 60 mikrometre büyüklüğünde, neredeyse kusursuz geometrik şekillere sahip parıltılı kristaller şeklinde görülüyor.
Gizemini Koruyan Oluşum Süreci
Altının gaz bileşiklerinden ayrılarak nasıl bu denli düzenli kristallere dönüştüğü henüz kesin olarak açıklanamadı. Uzmanlar iki temel teori üzerinde duruyor. İlk teoriye göre, klor içeren bileşiklerle taşınan altın, gazların aniden soğumasıyla kristalleşip buzulların üzerine düşüyor. İkinci teori ise kristallerin lav gölünün yüzeyindeki kabukta yavaşça oluştuğunu ve ardından gazlar tarafından havaya savrulduğunu öne sürüyor. Keşfin üzerinden otuz yılı aşkın süre geçmesine rağmen, bu eşsiz jeolojik sürecin detayları gizemini korumaya devam ediyor.