Yaz aylarında hava sıcaklıklarının yükselmesi, gıdalardaki bakteri üreme hızını artırarak besin zehirlenmesi riskini beraberinde getiriyor. Acil Tıp Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Gültekin Akyol, bu dönemde acil servislere yapılan başvurularda belirgin bir artış gözlendiğini belirterek, tüketicileri gıda güvenliği konusunda uyardı.
Riskli Gıdalar ve Hijyen
Uzmanlar, özellikle tavuk eti, kırmızı et, süt ve süt ürünleri, yumurta, mayonezli salatalar ve deniz ürünlerinin yaz aylarında daha dikkatli tüketilmesi gerektiğini belirtiyor. Ayrıca kremalı pastalar ve uygun koşullarda saklanmayan hazır gıdalar da ciddi risk oluşturuyor. Akyol, gıdaların görünümünün veya kokusunun normal olmasının, onların güvenli olduğu anlamına gelmediğini hatırlatarak, şüphe duyulan ürünlerin tüketilmemesi gerektiğini ifade etti.
Mutfak hijyenine dikkat edilmesi, çiğ et ile diğer gıdaların aynı kesme tahtasında hazırlanmaması ve ellerin sık sık yıkanması, çapraz bulaşmayı önlemek için kritik adımlardır. Alışveriş sırasında soğuk zincir gerektiren ürünlerin en son alınması ve pişmiş yemeklerin oda sıcaklığında iki saatten fazla bekletilmemesi, zehirlenmeleri önlemede temel kurallar arasında yer alıyor.
Ne Zaman Acil Servise Başvurulmalı?
Besin zehirlenmelerinin çoğu hafif seyretse de bazı durumlarda klinik tablo hızla ağırlaşabiliyor. Dr. Akyol, şu belirtilerin görüldüğü durumlarda vakit kaybetmeden acil servise başvurulması gerektiğini vurguluyor:
- 38,5 dereceyi aşan yüksek ateş
- Dışkıda kan görülmesi
- Şiddetli ve durdurulamayan kusmalar
- Ağız kuruluğu ve idrar miktarında azalma
- Bilinç bulanıklığı veya bayılma
- Nefes darlığı ve yutma güçlüğü
Bu belirtiler, basit bir zehirlenmenin ötesinde ciddi enfeksiyonlara veya çoklu organ yetmezliğine yol açabilecek komplikasyonların habercisi olabilir.
Yanlış Bilinenler ve İlk Müdahale
Zehirlenme şüphesi durumunda ilk amaç, kaybedilen sıvının yerine konmasıdır. Küçük yudumlarla su tüketilmesi önerilirken, hekim tavsiyesi olmadan antibiyotik veya ishali durdurucu ilaç kullanmak, enfeksiyonun bağırsakta kalmasına veya bağırsak florasının bozulmasına neden olabilir. Ayrıca hastayı zorla kusturmaya çalışmak, akciğere kaçma riski nedeniyle oldukça tehlikeli bir uygulama olarak kabul ediliyor.
